Hướng dẫn tự học tiếng Nhật chi tiết dành cho người mới bắt đầu

Xin chào, là tôi Taro đây!

Tôi đã muốn thực hiện bài viết này từ rất lâu rồi nhưng do công việc bận rộn cộng thêm mong muốn bài viết được hoàn thiện một cách đầy đủ và chi tiết nhất nên đến hôm nay, tôi mới có thể tự tin đăng tải bài viết này được.

Cũng như tất cả mọi người, khi bắt đầu học tiếng Nhật, tôi đã thử khá nhiều phương pháp, các loại sách hướng dẫn khác nhau. Sau 2 lần bỏ cuộc, và bắt đầu với một hướng hoàn toàn mới, tôi đã rút ra cho mình một vài kinh nghiệm. Tất nhiên đây là những kinh nghiệm mang tính chất cá nhân, đúng với tôi, nhưng hy vọng bạn cũng có thể áp dụng phần nào đó (hoặc tất cả thì càng tốt) để việc tự học tiếng Nhật được hiệu quả hơn!

Bước 1: Xác định mục tiêu

Trước đây khi mới bắt đầu có ý định chuyển hướng làm việc tại Nhật Bản, tôi chỉ đơn thuần muốn thử học một ngôn ngữ mới. Tôi chọn tiếng Nhật vì những cuốn manga cũ mèm nhưng cuốn hút kì lạ, cộng thêm một chương trình TV (thuộc truyền hình cáp VTC) mà tôi không nhớ rõ tên giới thiệu về văn hoá Nhật Bản rất vui nhộn và thú vị. Những điều này khiến tôi mới đầu rất hứng thú với việc học tiếng Nhật. Tuy nhiên khi đã vượt qua bảng chữ cái thì cái hứng thú này lại giảm một cách nhanh chóng. Tôi bị hạ đo ván trước những hán tự lằng nhằng, khó nhớ rồi bỏ cuộc.

Chỉ cho đến khi tôi đưa ra một quyết định mạo hiểm: chuyển sang làm tại một công ty Nhật Bản, tôi mới thực sự quyết tâm học tiếng Nhật một cách bài bản để có thể lấy được bằng N4 nhanh nhất có thể.

Bởi vậy, bản thân tôi cho rằng việc xác định mục tiêu là bước đầu tiên để có thể học tiếng Nhật hiệu quả. Hãy nghĩ xem mục tiêu của bạn là gì! Có thể thử việc viết mục tiêu đó ra, bạn chắc chắn có thể cảm nhận được sức nặng của nó!

Bước 2: Bắt đầu với bảng chữ cái rồi muốn làm gì thì làm!

Đã là ngôn ngữ thì việc trước tiên chúng ta cần học, đó chính là bảng chữ cái. Bảng chữ cái Nhật Bản không hề đơn giản, nhưng cũng chưa phải là thứ khó nhất! Tin tôi đi, vì bạn hoàn toàn có thể làm chủ 2 bảng chữ cái của tiếng Nhât: HiraganaKatakana trong thời gian nhiều nhất là 1 tuần.

Với bảng chữ cái, tôi quyết định học theo ứng dụng Hiragana and Katakana – Complete Basics of Japanese trên điện thoại.

Ngoài ra tôi in những tờ tập viết cho học sinh tiểu học ở Nhật và sử dụng flashcard để có thể nhớ mặt chữ lâu hơn (cũng như nhớ cách viết). Bạn cũng có thể tìm kiếm những ứng dụng tương tự, tuỳ vào hệ điều hành điện thoại để sử dụng như tôi nhé!

Bước 3: Tìm một giáo trình học phù hợp

Sau khi đã có thể đọc và viết được bảng chữ cái, giờ là lúc chúng ta phải tìm một giáo trình phù hợp để học.

Thú thật, trước đây tôi có đăng kí một khoá học sơ cấp tại một trung tâm tiếng Nhật gần nhà (khu Trường Chinh).  Nhưng do công việc, tôi không thể tham dự đầy đủ khoá học, cộng thêm việc lớp dành quá nhiều thời gian (đến 4 buổi) để học bảng chữ cái (thứ mà tôi đã biết rồi), tôi dở chứng chán và bỏ dở giữa chừng… Khoá học tại trung tâm này tuy không cho tôi quá nhiều về kiến thức nhưng lại giúp tôi biết nên chọn học giáo trình nào!

Chắc chẳng cần nói, mọi người cũng rỉ tai nhau về giáo trình Mina no Nihongo rồi phải không? Tôi đoán 99% các trung tâm tiếng Nhật đều đang giảng dạy theo giáo trình này. Và đây đúng là một giáo trình tốt dành cho người mới bắt đầu đó! Phần tự vựng, ngữ pháp, hội thoại được chia tương đối rõ ràng, rành mạch, điều này giúp việc học dễ dàng hơn.

Nhưng, khi bước vào cuộc chiến tự học, tôi nhận ra rằng việc học thông qua sách rất nhanh khiến tôi nản chí 🙁 Sau khi duy trì được việc giở sách ra học đến bài 16, tôi lại bỏ bẵng mất một thời gian. Lần bỏ cuộc thứ 2 này thúc giục tôi tìm ra một phương pháp học phù hợp hơn.

Lần này tôi tìm kiếm những video giảng dạy trên Youtube. Tôi nghiệm ra rằng việc học thông qua video có sự tương tác với người sẽ giúp chúng ta giữ được sự tập trung tốt hơn. Sau nhiều công sức tìm kiếm bài giảng video dạy vừa kĩ càng vừa dễ hiểu, tôi tìm thấy kênh Talkinjapan với sự hướng dẫn của cô giáo người Nhật rất xinh.

Nhưng rất đáng tiếc, khoá học này chỉ được upload 1 phần lên Youtube. Bởi vậy, tôi đã đắn đo rất nhiều: “Liệu mình có nên mua khoá học này không?”

Lại mất một hồi tìm kiếm và so sánh rất nhiều khoá học online trên mạng, tôi cuối cùng lại trở về với khoá học của TalkinJapan. Một phần vì luyến tiếc cô giáo rất xinh, một phần vì phát âm của người bản ngữ thật sự dễ nghe dễ ngấm hơn so với các giáo viên người Việt. (khoá học có phụ đề tiếng Việt)

Đặc điểm nổi bật của khoá học này đó là những tình huống hội thoại rất tự nhiên giúp việc học từ vựng và ngữ pháp trở nên dễ dàng hơn. Khác với những khoá khác mà tôi tìm hiểu, chỉ tập trung vào ngữ pháp và từ vựng thì khoá học này giúp tôi học một cách tự nhiên hơn chứ không phải kiểu nhồi nhét.

Bạn có thể tham khảo khoá học này tại trang web: http://japanese.share-wis.com/vi-japanese-courses

Bước 4: Cài đặt ngay bộ từ điển tiếng Nhật vào điện thoại của bạn

Khi học theo sách hay video, sẽ rất thường xuyên bạn không hiểu nghĩa của một số từ vựng. Bởi vậy, việc cài đặt một bộ từ điển vào điện thoại là vô cùng cần thiết. Không cần phải suy nghĩ nhiều, tôi nghĩ sự lựa chọn hàng đầu là Mazii. Với người học tiếng Nhật tại Việt Nam, Mazii chắc chắn không còn xa lạ bởi từ điển này sở hữu lượng từ vựng và ngữ pháp khủng, kèm theo vốn từ được đóng góp từ người dùng rất hữu ích.

Nếu bạn là người mới bắt đầu, tôi khuyên bạn nên cài từ điển Mazii vào điện thoại ngay hôm nay!

Bước 5: Bắt tay vào học thôi nào!

Sau khi đã sở hữu toàn bộ những công cụ, tài liệu phục vụ cho việc học tiếng Nhật. Giờ là lúc chúng ta bắt tay vào chinh phục thứ ngôn ngữ này!

Trong bài viết này, tôi sẽ trình bày tường tận cách học của bản thân mình. Với mục tiêu đạt trình độ N3 trong vòng 6 tháng.

Cách học của tôi dựa phần nhiều vào khoá học online mà tôi theo học: Khoá học N5, N4, N3 của TalkinJapan. Mỗi ngày tôi dành khoảng 2 tiếng buổi tối để học và ghi chép theo video bài giảng. Tôi sẽ tập trung nói về khoá đầu tiên là N5. Và khi đã vượt qua N5, bạn hoàn toàn có thể áp dụng cách học vào các khoá học cao hơn là N4 và N3.

Khoá học N5 gồm 196 video với 10 bài khoá. Mỗi bài khoá đều lấy một đoạn hội thoại làm trọng tâm, sau đó, bạn sẽ được học những từ vựng, ngữ pháp xuất hiện trong đoạn hội thoại ấy. Sau đây là cách học của tôi:


Nghe hội thoại

  • Đầu tiên, tôi nghe hội thoại 3 lần. Ở khoá N5, giáo viên sẽ nói rất chậm, vì vậy ở lần nghe thứ 3 tôi sẽ cố gắng lẩm nhẩm lại những gì họ nói. Cách học này được gọi là Shadowing, việc nhắc lại sẽ giúp bạn ngấm được cách phát âm, cách nói của người Nhật một cách tự nhiên mà bạn không ngờ đến!

Học Goi – Từ vựng

  • Tiếp theo, khoá học sẽ cung cấp bảng từ vựng xuất hiện trong đoạn hội thoại (Goi). Giáo viên sẽ đọc một lần, và ngừng ở mỗi từ để chúng ta có thể đọc theo. Hãy cố gắng đọc theo và chú ý phát âm sao cho đúng với cách họ phát âm. Tôi thường dừng lại lâu hơn để có thể đọc to thành tiếng 3 lần mỗi từ.
  • Ở phần này, đừng chỉ xem và đọc theo không. Hãy ghi chép lại từ vựng vào một cuốn sổ hoặc flashcard để có thể mở ra xem thường xuyên. Dù mới chỉ là trình độ N5 nhưng tôi vẫn khuyên bạn nên học cả Kanji của những từ vựng này. Lúc mới đầu, do chưa biết viết Kanji, tôi thường phải sử dụng từ điển Mazii để học cách viết theo. (Sau này, khi đã học nhiều Kanji hơn, tôi không cần tra từ điển nữa).
  • Mỗi bài khoá sẽ có khoảng 40 – 80 từ vựng (càng cấp độ cao càng nhiều từ vựng). Tip của tôi là học thật kĩ từ vựng, điều này sẽ giúp bạn học ngữ pháp dễ dàng hơn, vì bạn có thể hiểu hết các ví dụ trong từng cấu trúc ngữ pháp.
  • Điều tôi rất thích ở khoá học này, đó là cô giáo sẽ giải thích kĩ hơn những từ khoá trong đoạn hội thoại. Ví dụ như cách dùng từ trong từng ngữ cảnh, điểm khác biệt so với các từ đồng nghĩa. Những giải thích này rất có ích khi làm bài tìm cách sử dụng từ trong đề thi JLPT.

Học Bunpou – Ngữ pháp

  • Sau khi học thật kĩ từ vựng, giờ bạn có thể bắt tay vào học ngữ pháp. Khi học ngữ pháp tôi muốn bạn chú trọng vào 3 bước: NGHEGHI CHÚTỰ VIẾT VÍ DỤ.
  • Điểm đặc biệt của tiếng Nhật so với tiếng Việt và tiếng Anh, đó là động từ đứng ở cuối câu. Điều này ban đầu khiến tôi rất khó chịu. Cách duy nhất để làm quen với ngữ pháp tiếng Nhật là nghe thật nhiều. Nói học ngữ pháp nhưng lại nghe thật nhiều tưởng chừng vô lý nhưng đây chính là điều tôi đã đúc kết được sau 2 năm học tiếng Nhật. Chỉ có nghe nhiều nhìn nhiều mới giúp bạn bớt cảm giác “khó chịu” ấy thôi!
  • Hãy chịu khó tự lấy ví dụ với mỗi cấu trúc ngữ pháp. Điều này sẽ giúp bạn tự nắm được điều cần chú ý ở mỗi cấu trúc là gì và tất nhiên cũng giúp bạn nhớ lâu hơn.
  • Tuy nhiên, còn 1 tip nữa mà tôi muốn chia sẻ với các bạn, cực kì hiệu nghiệm để nhớ ngữ pháp: Hãy làm đề thi thử! (Điều này tôi sẽ chia sẻ rõ hơn ở phần ôn luyện cho kì thi JLPT).

Học Kanji

Ở cấp độ N5 tức giai đoạn bắt đầu, thực chất có rất ít Kanji. Nhưng nếu có khởi động tốt với Kanji ở cấp độ này, bạn sẽ thấy việc học Kanji dễ dàng hơn ở những cấp độ cao hơn.

Bạn có thể học Kanji bằng app điện thoại hoặc bằng giáo trình.

Ban đầu tôi học theo giáo trình: Kanji Look and Learn.

Sau đó tôi ôn bằng app: Mazii易しい漢字 (Yasashii Kanji). Bạn có thể bấm vào link để tham khảo.

Học Kanji quan trọng là trí tưởng tượng, cách liên kết và nhìn đi nhìn lại thật nhiều lần.

Đây là cách học và ghi chú của tôi:

TẢO : (Mặt trời nhú trên cây thập tức là sáng SỚM) Nhật Thập

  • Âm kun (Âm thuần Nhật): はや()
  • Âm on (Âm Hán): そう
  • Các từ liên quan: 早い 早々(はやばや・そうそう) 早寝(はやね)早婚(そうこん)

THẢO 草 (CỎ mọc vào buổi sớm)  THẢO  TẢO

  • Âm kun (Âm thuần Nhật): はや()
  • Âm on (Âm Hán): そう
  • Các từ liên quan: 草 草原(くさはら)

Việc ghi chú như thế này đã giúp tôi học Kanji rất nhanh và nhớ lâu. Bởi vậy, tôi khuyến khích bạn ghi chú theo cách này.

Luyện thi JLPT N3

Sau khi hoàn thành khoá học online N5, N4, N3 trong vòng 4 tháng liên tục, tôi bước đến giai đoạn luyện thi N3 với 2 tháng còn lại.

Trước tiên, tôi tìm hiểu thật kĩ dạng đề của JLPT và đọc các bài tham khảo tính thời gian cho từng phần thi. Bạn có thể tham khảo bài viết của bạn này, viết rất rõ dàng, dễ hiểu: PHÂN PHỐI THỜI GIAN TRONG BÀI THI JLPT

Bài thi JLPT gồm 4 phần:

  • Goi/ Từ Vựng (bao gồm cả Kanji)
  • Bunpou/ Ngữ pháp
  • Dokkai/ Đọc hiểu
  • Choukai/ Nghe hiểu

Nếu nắm chắc nội dung bài học ở khoá học online thì phần Goi và Bunpou bạn không phải lo ngại. Bản thân tôi không học thêm sách giáo trình nào khác mà tiến hành làm đề thi thử luôn. Kết quả của tôi thường đạt 70% (tôi tự thấy khá ốn).

Với Đọc hiểu, tôi ôn tập bằng cách làm đề.

Dokkai quan trọng là phân tích được chủ ngữ, vị ngữ, bổ ngữ trong câu. Tôi hay đọc thành 2 lần: 1 lần lướt qua và 1 lần nữa dịch ngược từ cuối câu lên. Và tất nhiên là vốn từ vựng phải lớn. Ngoài ra với bài đọc dài, chú ý tìm đc đại ý của bài, và bỏ qua phần ví dụ. Khi làm nên đọc đề trước, ghi từ khoá trong câu hỏi bằng tiếng việt sang bên cạnh rồi đọc bài.

Cuối cùng là Nghe hiểu.

Thật may mắn vì việc cày khoá online trong suốt 4 tháng đã giúp tôi nghe quen âm điêu và tốc độ nói của người Nhật (giáo viên là người Nhật mà!). Tôi đã rất ngạc nhiên với khả năng nghe của mình trong lần làm đề thi thử đầu tiên. Tất nhiên không phải 満点 100% nhưng tôi có thể hiểu hết nội dung của bài nghe. Điều này thật sự là một niềm vui lớn!

Tôi cho rằng việc làm đề là yếu tố quan trọng quyết định khả năng thắng thua của bạn trong kì thi JLPT. Đồng thời khi làm đề, bạn cũng sẽ biết được kiến thức nào mình còn yếu và phải bổ sung. Hãy làm đề và bấm thời gian để không bị lag giờ trong bài thi thật!

Dưới đây là những bộ đề bạn có thể tham khảo:

  • 合格できる日本語能力試験N3 (Hay gọi là Goukaku Dekiru N3)
  • 日本語能力試験対応 (Bộ đề thi thử Năng lực tiếng Nhật – NXB Giáo dục Việt Nam)
  • Đề thi các năm trước

Vậy là bước 5, hướng dẫn học chi tiết đã kết thúc. Chỉ còn 1 bước cuối cùng thôi, hãy cùng tôi khám phá!

Bước 6: Tận dụng mọi nguồn để “CHÌM” trong môi trường tiếng Nhật

Việc học theo giáo trình là một lẽ tất yếu để có thể đạt được kiến thức tiếng Nhật căn bản. Nhưng nếu chỉ chăm chăm học mỗi giáo trình, bạn sẽ không thể nào thực sự giỏi tiếng Nhật được!

Tin tôi đi, với 10 năm kinh nghiệm học tiếng Anh, để có thể giao tiếp với người nước ngoài, tôi tin không phải nhờ sách vở mà quan trọng là tôi đã tự tạo môi trường sử dụng tiếng Anh cho mình thông qua việc xem phim, nghe nhạc tiếng Anh và thậm chí là đọc tin tức nữa!

Bởi vậy, để nhanh chóng giúp bản thân có phản xạ với tiếng Nhật, tôi đã quyết định xem nhiều phim, anime Nhật và nghe những bài hát tiếng Nhật thường xuyên hơn. Mới đầu, hẳn bạn sẽ giống như tôi rơi vào tình trạng: “Như vịt nghe sấm”, nhưng ít nhất điều đó đã giúp tôi có phản xạ với tiếng Nhậ và cảm thấy vui hơn khi bỗng dưng nghe ra 1 từ nào đó!

Nghe nhạc và xem lời bài hát tiếng Nhật

Tôi sẽ update những cuốn sách hay hoặc những bộ anime hoặc phim Nhật mà tôi yêu thích ở các bài viết sau. Hãy tham khảo nếu bạn có cùng chung sở thích nhé!


Tiếng Nhật là một ngôn ngữ khó, vì vậy yếu tố kiên trì đóng vai trò chủ chốt trong việc bạn có thể thành công chinh phục thứ ngôn ngữ này hay không. Thế nên, dù có khó khăn nhưng nếu người khác làm được (chẳng hạn như tôi, à quên đấy, tôi vừa đậu N2 rồi) thì bạn chắc chắn cũng có thể làm được!

Hãy kiên cường hơn!

Taro chúc bạn luôn kiên định với quyết định của mình!